تاریخچه چرخ خیاطی


چرخ خیاطی دستگاهی است که از نخ با ضخامت و رنگ های مختلف برای اتصال دو یا چند لایه پارچه به یکدیگر استفاده می شود.. برای کار با چرخ خیاطی، یک سوزن از جلوی پارچه وارد می شود و قلابی را می چرخاند که نخ را از زیر، ماسوره(تابیدن)، به سمت بالا می برد و یک کوک ایجاد می کند. سرعت کوک زدن توسط خیاط تعیین می شود.

قدمت اولین چرخ خیاطی به قرن هجدهم برمی گردد. چرخ خیاطی ابتدا با یک میل دستی برای حرکت سوزن کار می کرد. در تکنولوژی امروزی چرخ خیاطی الکترونیکی است و سوزن با نیرویی که به پدال داده می شود حرکت می‌کند .انقلاب صنعتی در اواخر قرن هجدهم، مشوق یک مسابقه بزرگ برای اختراع کارآمدترین چرخ خیاطی بود.

چه کسی اولین چرخ خیاطی را اختراع کرد؟

طراحی و مفهوم چرخ خیاطی برای ساخت سریع دوخت دستی اولین بار در اواخر دهه 1700 به وجود آمد. ایده‌ها و طرح‌های زیادی برای چرخ خیاطی وجود داشت، اما اولین ماشینی که عموماً پذیرفته شد توسط آیزاک سینگر در دهه 1850 اختراع و تولید شد.

کابینت ساز انگلیسی، توماس سنت، نقشه هایی را برای ماشینی طراحی کرد که چرم می دوخت. او این طرح را به‌عنوان «روش کاملاً جدید برای ساختن و تکمیل کفش‌ها، چکمه‌ها، پاشش‌ها و سایر اجناس با ابزار و ماشین‌هایی که من برای این منظور اختراع کرده‌ام» به ثبت رساند. حق ثبت اختراع ماشین سنت در نهایت از بین رفت و مشخص نیست که آیا این دستگاه تا به حال ساخته شده است یا عملکردی دارد. بیش از هشتاد سال بعد مردی به نام ویلیام نیوتن ویلسون با استفاده از نقشه های ثبت شده یک کپی از ماشین ساخت. دستگاه میل لنگ دستی پس از چند تغییر توسط ویلسون کار کرد.

اولین چرخ خیاطی چه زمانی اختراع شد؟

اولین اختراع برای چرخ خیاطی در سال 1790 به توماس سنت صادر شد. او طرح هایی را برای ماشینی به ثبت رساند که می توانست چرم بدوزد.

در سال 1775، چارلز ویزنتال سوزنی را اختراع کرد که در چرخ خیاطی کار می کرد اما هرگز ماشین واقعی را طراحی نکرد.

در سال 1814، یک خیاط وینی، جوزف مادرسپرگر، حق امتیاز اولین چرخ خیاطی را دریافت کرد. یک دوخت مستقیم می دوخت، اما بعداً دستگاه را برای انجام کوک های ساده گلدوزی و دایره های کوچک بهبود داد. او یک کمال گرا بود و هرگز از قابلیت اطمینان دستگاه خود راضی نبود. او تمام وقت و پول خود را صرف تلاش برای توسعه محصول بهتر کرد. او در فقر شدید درگذشت. او هرگز ماشینی را نساخته که آن را در اختیار عموم قرار دهد.

در سال 1830، یک خیاط فرانسوی به نام بارتلمی تیمونیه اولین چرخ خیاطی را اختراع کرد که به صورت انبوه برای عموم تولید شد. او مأمور شد تا از دستگاه خود برای دوخت لباس برای ارتش فرانسه استفاده کند. ماشین بارتلمی در فروش عمومی شکست خورد زیرا اکثر مردم فکر می کردند که خیلی خوب کار می کند و باعث از دست دادن شغل می شود.

تعیین اینکه چرخ خیاطی در چه سالی اختراع شد دشوار است زیرا بسیاری از اختراعات مختلف منجر به ساخت ماشین اصلی برای استفاده عمومی شدند. تعیین اینکه چه کسی اولین چرخ خیاطی را اختراع کرد به همان اندازه دشوار است زیرا بسیاری از مخترعان مختلف حق ثبت اختراع را دریافت کردند و برنامه هایی برای چرخ خیاطی نسبتاً همزمان داشتند.

ورود چرخ خیاطی به ایران

در ایران هنر خیاطی به صورت دستی توسط زنان در خانه انجام می شد. مغازه ای برای دوخت لباس به صورت گسترده وجود نداشت. در دوران قاجار خیاطان به سه دسته تقسیم می شدند:

۱- عده ای که لباسهای فاخر مخصوص تجار و درباریان و افراد ثروتمند جامعه می دوختند.

۲- افرادی که به صورت عمده البسه ارزان تولید می کردند و افراد هرکدام را که اندازه شان بود به قیمت نا چیز می خریدند.

۳-خانم های خانه داری که در منزل خیاطی می کردند

 

تمام این خیاطان با دست خیاطی می کردند و تاریخچه چرخ خیاطی در ایران بر می گردد به سفرهای مظفرالدین شاه به اروپا. اولین چرخ خیاطی به ایران توسط مظفر الدین شاه وارد شد. مظفرالدین شاه به همراه چرخ خیاطی یک خیاط قفقازی با خود آورد تا لباس درباریان را بدوزد . این وسیله که بسیار کار خیاطی را آسان می کرد اما چندان مورد استقبال مردم قرار نگرفت. مردم اعتقاد داشتن چون این وسیله از فرنگ وارد شده و ساخت دست فرنگیان است باعث  نجس شدن لباس می شود. نظر دیگری که داشتند این بود که دندلنه های زیر چرخ باعث پاره شدن لباس می شود.

اما با گذشت زمان و آشنا شدن با کارایی آن چرخ خیاطی در تمام خانه ها حضور پیدا کرد. در دوران پهلوی کارخانه سینگر اولین نمایندگی فروش چرخ خیاطی در ایران را راه اندازی کرد. حتی در این شرکت به افراد علاقه مند کار با چرخ خیاطی آموزش داده می شد.

حالا دیگر کسی از چرخ خیاطی مکانیکی و دستی استفاده نمی کند بلکه چرخ خیاطی برقی و دیجیتالی جای آنها را گرفته است.

انواع چرخ خیاطی

چرخ خیاطی به دو دسته کلی تقسیم می‌شود ۱- خانگی و صنعتی

انواع چرخ خیاطی خانگی

چرخ خیاطی خانگی تنها به همین نمونه های چرخ خیاطی ساده دستی یا چرخ خیاطی برقی که می شناسیم محدود نمی شود. انواع مختلفی از چرخ خیاطی ساده و پیشرفته مانند چرخ خیاطی کامپیوتری، چرخ خیاطی مکانیکی، چرخ خیاطی دستی، چرخ خیاطی گلدوزی و غیره در بازار یافت می شود؛ که هرکدام کاربرد مخصوص خود را دارند. ممکن است با یکی از این چرخ های خیاطی کارتان راه بیفتد یا حتی لازم باشد دو یا سه مورد از این چرخ ها را در خانه داشته باشید.

چرخ خیاطی دستی 

این نوع چرخ خیاطی را همه ما دیده ایم. یک چرخ خیاطی ساده که از چند چرخ دنده و یک تسمه تشکیل شده است و با چرخاندن یک دستگیره حرکت می کند. خیاطی با این نوع چرخ کمی سخت است زیرا لازم است همیشه یک دست شما برای چرخاندن دستگیره چرخ استفاده شود. در نتیجه کنترل پارچه با یک دست برایتان سخت می شود.

چرخ خیاطی مکانیکی

پس از چرخ خیاطی دستی، چرخ خیاطی مکانیکی ساده ترین نوع چرخ خیاطی است. این چرخ دارای اهرم ها و دستگیره های مختلفی برای تغییر تنظیمات دوخت مانند طول، عرض و نوع کوک است. چرخ خیاطی مکانیکی برای کار کردن به برق نیاز دارد، اما چرخ خیاطی برقی محسوب نمی شود زیرا فعالیت آن وابسته به چرخ دنده و تسمه است و با موتور برقی کار نمی کند. یکی از ویژگی های منحصر بفرد این نوع چرخ، قابلیت دوخت جادکمه توسط آن است.

چرخ خیاطی برقی 

چرخ خیاطی برقی بر خلاف چرخ خیاطی دستی برای کار کردن نیاز به استفاده از دست ندارد و از نیروی الکتریکی برای فعالیت و دوخت استفاده می کند. چرخ های برقی معمولا گزینه های مختلفی برای ترکیب کوک مانند سردوز کردن و ایجاد جادکمه دارند. تنوع نوع دوخت در چرخ های برقی نسبت به چرخ های مکانیکی بیشتر است. چرخ های برقی پیشرفته ممکن است به LCD و حتی صفحه های لمسی هم مجهز باشند.

چرخ خیاطی گلدوزی 

چرخ خیاطی گلدوزی نوعی چرخ خیاطی برقی است که مخصوص گلدوزی روی پارچه ها ساخته شده است. چرخ خیاطی های گلدوزی پیشرفته دارای طرح های گلدوزی داخلی بوده و توانایی ذخیره طرح های خارجی را توسط پورت USB در حافظه خود دارند. برخی از این چرخ خیاطی ها صرفاً به انجام گلدوزی اختصاص دارند و کار چرخ خیاطی معمولی را انجام نمی دهند. مدل های دیگری از چرخ خیاطی گلدوزی در بازار وجود دارد که کاربردهای مختلفی دارند و علاوه بر گلدوزی برای دوخت های ساده نیز کاربرد دارند.

چرخ خیاطی کامپیوتری 

چرخ خیاطی کامپیوتری، نوعی چرخ خیاطی برقی با توانایی اضافی در انجام کارهای گلدوزی و تنظیم برنامه ها و عملکردهای مختلف است. این نوع چرخ ها گزینه هایی برای ترکیب بسیاری از انواع کوک برای انجام کارهای گلدوزی به ما ارائه می دهند. از مهم ترین ویژگی های چرخ خیاطی کامپیوتری می توان به قابلیت دوخت چندین نوع جادکمه مختلف به صورت همزمان، دوخت طراح های پیچیده گلدوزی، نخ کردن اتوماتیک سوزن، صفحه نمایش LCD و قابلیت کنترل سرعت اشاره کرد.

چرخ خیاطی سردوز 

چرخ خیاطی سردوز، یک چرخ چندمنظوره است که معمولا برای سردوز کردن لبه های پارچه و جلوگیری از نخ کش شدن آن، برای افزایش دوام دوخت درزها و لبه دوزی استفاده می شود. دستگاه سردوز یکی از بهترین چرخ ها برای دوخت پارچه های کشی و بافتنی است.

برخی از مدل های چرخ سردوز علاوه بر سردوز کردن پارچه یک ردیف دوخت ساده هم در کنار آن انجام می دهند؛ که زحمت شما را برای دوخت لباس کم می کند. در برخی مدل ها نیز علاوه بر دوخت، برش هم انجام می شود و لبه های اضافی پارچه در حین دوخت برش داده می شوند.

ز اکثر چرخ خیاطی هایی که معرفی کردیم می توانید به عنوان یک چرخ خیاطی دو سوزنه استفاده کنید. برای این کار، تنها کافیست پایه دو سوزنه مخصوص چرخ خیاطی خود را خریداری کنید. این پایه واحد، دارای دو سوزن مجزا است که دو ردیف دوخت موازی را به صورت همزمان انجام می دهد.

اگر از چرخ خیاطی تنها برای دوخت درزهای پاره شده لباس یا کارهای خیلی ساده استفاده می کنید، یک چرخ خیاطی دستی یا مکانیکی می تواند نیازتان را برطرف کند. اما اگر به صورت حرفه ای کار خیاطی را انجام می دهید یا به گلدوزی علاقه دارید، هرچه چرختان پیشرفته تر باشد، راحت تر می توانید کار کنید.

چرخ خیاطی صنعتی

با پیشرفت صنعت دوخت و ورود خلاقیت به این عرصه، مخصوصا دوخت البسه و همچنین افزایش نیاز افراد و سازمان های مختلف به البسه و پوشش های پارچه ای و بافت های مشابه، چرخ خیاطی های خانگی، دیگر پاسخگوی نیاز افراد نبودند، به همین خاطر بشر به تولید چرخ های پرقدرت تر، کاربردی تر با گزینه های بیشتر و حجم بزرگ تر همت نهاد، تا بتواند محصولات خود را با حجم بالا به بازار عرضه کند.

چرخ خیاطی های صنعتی در انواع مختلفی به بازار عرضه می شوند که هر یک به طور تخصصی برای یک کاربرد ویژه مورد استفاده قرار می گیرند و به دسته های متعددی نیز تقسیم می شوند از جمله: سردوز ، میان دوز ، راسته دوز ، مادگی دوز ، دکمه دوز ، پل دوز ، سرکیسه دوز ، دوپایه ، کابوئی ، الیک و…

انواع چرخ خیاطی های صنعتی

چرخ خیاطی های صنعتی انواع مختلفی دارند که هر کدام به صورت تخصصی، بافت های مختلفی را با کیفیت های متفاوت می دوزند و در کارگاه های تولیدی خاصی مورد استفاده قرار می گیرند.برای تاسیس هر کارگاه تولیدی در جهت تولید پوشاک با حجم انبوه، نیاز به ماشین های دوخت صنعتی متفاوتی دارید،ماشین های دوخت صنعتی به دو شکل معمولی و کامپیوتری تولید می شوند و دو نوع دینام بزرگ کلاج دار و سرو موتور به بازار عرضه می گیرد.

  • چرخ خیاطی راسته دوز : شاید بتوان گفت مهم ترین چرخ خیاطی صنعتی، چرخ خیاطی راسته دوز می باشد.چرخ خیاطی راسته دوز یک دوخت مستقیم و یکدست با طول بخیه های مختلف، بر روی پارچه برای دوختن دولایه پارچه به هم ایجاد می کند.
  • چرخ خیاطی سردوز : چرخ خیاطی های سر دوز یک تیغه تیز دارند که در زمان دوخت، لبه اضافه پارچه را می برد و آرایش می دهد و پس از دوخته شدن از ریش شدن لبه های پارچه جلوگیری می کند، در برخی از چرخ خیاطی های سردوز این امکان وجود دارد که علاوه بر دوخت لبه پارچه یک دوخت مجزا برای استحکام بیشتر در کنار آن ایجاد می کند.
  • چرخ خیاطی میاندوز : چرخ خیاطی های میاندوز برای دوخت میانه لباس ها و قسمتی از پارچه که دو ردیف دوخت موازی در رو و یک دوخت هفت و هشتی در زیر احتیاج دارند کاربردی است، و دوخت نمای زیبا و محکمی به پارچه می دهد.
  • چرخ خیاطی نوار دوز : چرخ خیاطی نوار دوز بیشتر برای لباس های ورزشی و دوخت نوار های کنار لباس استفاده می شود که هم زمان نوار، به وسیله دو دوخت موازی بر لبه پارچه دوخته می شود.
  • چرخ خیاطی کش دوز : کش های یک سانتی و 2 سانتی یا بیشتر را با استفاده از یک غلطک بر روی پارچه می دوزد و میزان کشش پارچه و کش استفاده شده را با هم منطبق و یکنواخت می دوزد.
  • چرخ خیاطی سه سوزه کابویی : این نوع چرخ خیاطی بیشتر در مواردی که دو لبه پارچه باید به همدیگر دوخته شوند و همزمان از ریش شدن لبه های آن جلوگیری شود، مورد استفاده قرار می گیرد و در انتها سه ردیف دوخت موازی، یکنواخت و محکم بر روی پارچه ایجاد می کند.
  • چرخ خیاطی پل دوز : برای دوخت پل های کمر شلوار مورد استفاده قرار می گیرد که پارچه مورد استفاده را به اندازه لازم آرایش کرده و به صورت پل، دو دوخت موازی در رو و یک دوخت هفت و هشت در زیر آن برای جلوگیری از ریش شدن لبه پارچه ایجاد می کند.
  • چرخ خیاطی کمرکش : برای دوخت کمر شلوار های جین و فاستونی همزمان با پل و نوار های لازم برای آستر کمر مورد استفاده قرار می گیرد.
  • چرخ خیاطی دو سوزن دو ماکو : این نوع چرخ خیاطی برای دو ردیف دوخت موازی و منظم بر روی پارچه با فاصله معین مورد استفاده قرار می گیرد.
  • چرخ خیاطی الیک تخصصی : چرخ خیاطی الیک قابلیت دوخت با عرض و طول مشخص برای محکم شدن لبه های جیب و پل کمر را دارد.
  • چرخ خیاطی 13 سوزنه : این چرخ هنگامی مورد استفاده قرار می گیرد که احتیاج به یک، دو یا چند ردیف دوخت مجزا و با فاصله معین را داشته باشیم، مثل دوختن نوار های شلوار ورزشی.
  • چرخ خیاطی مادگی دوز : در لباس هایی که نیاز به دکمه دارند جادکمه یا مادگی توسط این چرخ ها دوخته می شود.
  • چرخ خیاطی دکمه دوز : این چرخ خیاطی قابلیت دوخت انواع دکمه های 2 و 4 سوراخ را با سرعت و کیفیت بالا دارا می باشد.
  • چرخ خیاطی سه سوزنه تخت : این نوع چرخ خیاطی بیشتر برای نمای کار استفاده می شود و بیشتر برای دوخت نمای جیب شلوار مناسب است.
  • چرخ خیاطی گلدوزی صنعتی : این نوع چرخ خیاطی برای دوخت مارک و گلدوزی با نخ های رنگارنگ و متنوع کاربرد دارد.
  • چرخ خیاطی دو پایه : از این چرخ برای دوخت چرم های مصنوعی و طبیعی به دلیل حرکت و کشش همزمان کاربر و پایه متحرک، استفاده می شود.

معیار هایی که در زمان خرید چرخ خیاطی صنعتی باید مورد توجه قرار بگیرد.

چرخ خیاطی های صنعتی از جهت کارکرد و ساختمان با چرخ خیاطی های خانگی تفاوت هایی دارند، زیرا برای تولید محصولات در حجم زیاد استفاده می شوند و معیار های متفاوتی برای خرید دارند:

  • نوع تولید : 

برای خرید چرخ خیاطی صنعتی، ابتدا باید به نوع تولید توجه داشته باشید؛ چون تولید هر نوع بافتی، چرخ خیاطی متناسب با آن بافت را نیاز دارد. برای مثال ابزار و چرخ خیاطی مناسب پیراهن مردانه و شلوار جین یا فاستونی متفاوت است.

  • قیمت چرخ خیاطی :

برای راه اندازی یک کارگاه تولیدی صنعتی یا پوشاک، ابتدا باید انتظارات و نیاز های مورد انتظار از چرخ های خیاطی تعیین شود که در کدام دسته از چرخ های تخصصی قرار می گیرد و در مرحله ی بعد طبق آن نیاز­ها، مبلغی که قصد داریم صرف کنیم را مشخص کنیم، چرا که چرخ خیاطی های صنعتی قیمت های بسیار متنوعی دارند.

  • ­کیفیت تولید :

برای ایجاد یک خط تولید مناسب در کارهای صنعتی و کارگاهی تعیین کیفیت کار و برند، مهم ترین عامل انتخاب ماشین های خیاطی است، چون برای دوخت دستگاه های متنوع، کیفیت های مختلفی دارند و قبل از انتخاب، کیفیت کار باید مورد توجه قرار گیرد.به طور مثال دوخت راسته دوز و سر دوز های ژوکی با اینکه دوخت مشابهی با برند های دیگر دارند، ولی کیفیت دوخت ژوکی در صنعت دوخت، حرف اول را می زند.

  • ­حجم تولید :

همیشه برای انتخاب چرخ خیاطی مناسب، در نظر گرفتن حجم تولید روزانه، هفتگی و ماهانه یک اولویت واجب است؛ ­چون بعضی از ماشین آلات دوخت که در خط تولید قرار دارند، به دلیل حجم کار بالا به مشکل بر می خورند در نتیجه خط تولید متوقف می شود، پس برای حجم تولید باید قدرت و کیفیت دستگاه ها مورد توجه قرار گیرد.

 

 

 

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

به بالای صفحه بردن